Chú Giải Tin Mừng Chúa Nhật Lễ Chúa Ba Ngôi - Năm B (Mt 28,16-20) | Giáo Phận Phú Cường

Noel Quesson - Chú Giải

Để cử hành lễ Chúa Ba Ngôi, Giáo hội mời chúng ta đọc 5 câu cuối cùng của tin mừng theo Thánh Matthêu, vì 5 câu này chứa đựng những từ ngữ sau: “Anh em hãy rửa tội cho họ nhân danh Chúa Cha, Chúa Con và Chúa Thánh Thần”.Chúng ta nhận thấy trong phần kết thúc Tin mừng, Mát-thêu dường như đã cô đọng tóm tắt tất cả cuốn sách của ông – Đó là những câu mang nặng tính thần học, một thứ tuyên xưng đức tin.

Mười một môn đệ đi tới miền Galilê…

Riêng câu này cũng đủ nói cho chúng ta biết “Giáo Hội là ai” … Đó là Hội Thánh của những quốc gia ngoại giáo. Những môn đệ được chính Chúa Giêsu mời gọi rời bỏ Giêrusalem (Mt 28,7), cho đến lúc bấy giờ vẫn là trung tâm địa lý của Đức Tin, nơi Thiên Chúa hiện diện. Theo Thánh Matthêu, không có sự hiện ra “chính thức “với các tông đồ tại Giêrusalem. Chúa trao phó sứ mạng cho các phụ nữ một cách riêng tư, Người triệu tập các tông đồ đến “miền Galilê của chư quốc”, một tỉnh có nhiều dân sứ vãng lai – Hội thánh bắt đầu tại Galilê, vùng này thay thế cho Giêrusalem và trở thành trung tâm phát triển của cộng đoàn mới. Trong những chương đầu, Mátthêu cho thấy tính cách bí nhiệm của các “Đạo sĩ phương Đông”, họ đến từ những vùng ngoại giáo, sấp mình thờ lạy Giêsu Hài Nhi, trong khi đó, Giêrusalem lại không đón tiếp Người.

Phải chăng tôi có quan niệm như thế về Giáo hội?

Một Giáo Hội mở rộng loan báo Tin Mừng cho toàn thế giới, chứ không đóng kín trong những bức tường.

Đến những ngọn núi Chúa Giêsu đã hẹn với các ông…

Chũ “Eklésia” (Giáo Hội) trong tiếng Hy Lạp, có nghĩa là “tập họp những người được triệu tập”. Kitô hữu là những người được Đức Giêsu Phục Sinh triệu tập. Mỗi Chúa Nhật khi đến với Bí tích Thánh Thể, tôi có ý thức rằng, không phải tôi có sáng kiến này, mà Đức Giêsu đã triệu tập tôi. Tôi đáp lại lời mời trước tiên, đức tin của tôi không phải là một mớ kiến thức, mà là sự đáp trả với đấng đã kêu gọi tôi. “Trên núi”.

Trong Tin Mừng của Mát-Thêu, người ta không bao giờ nói núi đó là núi nào. Nhưng trái lại, phải chăng là tình cờ, núi là địa điểm tốt nhất cho sự mặc khải của Thiên Chúa. Chính ở trên “núi cao”, Đức Giêsu đã tuyên bố diễn văn khai mạc tức là “Bài giảng trên núi”(Mt 5,1 – 8,1 ). Người cũng đã cầu nguyện, hoá bánh ra nhiều và biến hình trước mặt các tông đồ của người ở trên núi cao.

Tôi để biểu tượng này in sâu trong tôi.

Tôi để cho Đức Giêsu triệu tập tôi trên núi cao.

Tôi chấp nhận mở rộng nhãn giới của tôi. Phong cảnh Đức Giêsu mời gọi tôi thật hùng vĩ…. Người ta thoải mái hít thở không khí ở trên đỉnh cao.

Khi thấy người các ông sụp lạy …

Đó là cử điệu Phụng vụ mà những người trẻ sẽ thực hiện lại, và dân chúng phương Đông thường làm một cách tự phát: Nằm dài trên mặt đất hay ít nhất là cúi rạp, trán chạm đất. Đây là cử chỉ tôn thờ long trọng. Cử điệu cao quý nhất mà con người có thể làm hiện được. Trong tin mừng Thánh Mát-thêu, sự sụp lạy này cũng được các tông đồ thực hiện trong chiếc thuyền, khi thuyền đã được cứu khỏi cơn phong ba bão táp (Mt 14, 33). Đó cũng là cử điệu của ba nhà Đạo sĩ ngoại giáo(2,11), của người bệnh phong(8,12), và của một phụ nữ Canaan, một người ngoại đạo khác(15,25).

Tôi có bao giờ thờ lạy như thế không? Nghĩa là thầm lặng suy niệm về sự oai nghi của đấng đang ở trước mặt tôi chăng?

Nhưng có mấy ông lại hoài nghi Đức Giêsu đến gần…

Giáo Hội dâng lễ tế để tôn thờ Thiên Chúa vẫn còn là một Giáo Hội của những người tội lỗi. Đức tin của những con người. Đức tin của những tông đồ đầu tiên (cũng như đức tin của chúng ta) vẫn còn là một đức tin pha trộn hoài nghi và nước đôi, đó là một đức tin còn đáng di hành. Giáo hội đón tiếp Đức Giêsu vẫn là một Giáo Hội của những người “yếu đức tin” (Mt 14,31), bị hư mất một người, chỉ còn 11 trong số 12 người đã được chọn. Đức Giêsu không ngạc nhiên về điều này. Người đến gần họ như ngày người đã biến hình (Mt 17,7). Lạy Chúa xin hãy đến. Xin Chúa hãy đến gần hơn. “Maranatha”. Lạy Chúa xin thương xót chúng con và tất cả những người đã không tuyên xưng Đức tin một cách hoàn toàn và rõ ràng. Xin Chúa thương xót biết bao bạn trẻ, biết bao con người thời nay “không đạt đến đức tin”. Xin Chúa thương xót con, vì đôi khi đức tin của con cũng hoài nghi.

Người nói với các ông: “Thầy đã được trao toàn quyền trên trời dưới đất. Vậy anh em hãy đi đến muôn dân và kết nạp môn đệ … Dây họ tuân dữ những điều răn… Thầy sẽ ở cùng anh em mọi ngày cho đến tận thế.

Lời của đức Giêsu phục sinh nói trên đây oai nghi biết bao!

Sau cuộc sống khiêm nhường thành Na-za-rét, giờ đây sự thật đã tỏ lộ. Bên ngoài, đây có vẻ như là trang cuối của một câu truyện, giai đoạn kết thúc của cuộc sống một con người, nhưng thực ra đây là khởi đầu của một cuộc phiêu lưu vĩ đại nhất trong các thời đại, không thể giải thích được bằng những tiêu chuẩn bình thường của lịch sử.

Chúng ta nên lưu ý đến tầm quan trọng của tất cả tính từ “tất cả toàn thể” đã được lập lại tới bốn lần. Nhắc lại bốn lần từ “toàn thể”, nhắc lại bốn lần từ “trọn vẹn” là để biểu lộ hành động của Đức Giêsu. Đó là tính trọn vẹn – toàn diện trong hành động của Thiên Chúa, Đấng đã chấp nhận thân xác trong toàn diện hành động của con người, theo suốt dòng thời gian trôi chảy! Nên đọc lại tư tưởng của Cha Teihard de Chardin. Dưới đây là là một trích đoạn: “xét về mặt vật lý, Đức Kitô là Đấng choán phủ tất cả: Không có một yếu tố nào trong vũ trụ, vào bất cứ một giây phút nào của trần gian, chuyển hành mà lại không di chuyển, và không bao giờ được vận hành ngoài tầm hướng dẫn của Người cả. Không gian và thời gian đã ngập đày sự hiện diện của Người. Cũng xét về mặt thể lý, Đức Kitô là Đấng “tiêu thụ” tất cả: trọn vẹn vũ trụ chỉ được hoàn tất trong một tổng hợp cuối cùng, mà ở đó có một ý thức siêu việt sẽ biểu lộ trên mọi yếu tố phức tạp cho dù đã được cấu tạo một cách tuyệt vời … Mọi con người sẽ hội tụ và cùng kết nối lại với nhau trong Người. Chính Đức Kitô sẽ tạo cho toàn bộ công trình vật chất và tinh thần độ bền vững mãi.

Anh em hãy đi đến với muôn dân, làm phép rửa cho họ nhân danh Chúa Cha, Chúa Con và Chúa Thánh Thần.

Chúa Cha chỉ là “Cha”, vì Nguời quên mình hoàn toàn, để chuyển trọn vẹn sang Ngôi Con. Chúa Con chỉ là “Con” vì Người quên mình để chọn vẹn “tự hiến dâng” cho Chúa Cha – Chúa Thánh Thần sẽ không là gì cả nếu người không phải là tình yêu hỗ tương của Chúa Cha và Chúa Con, Thiên Chúa là Tình yêu.

Chương trình lớn lao của Thiên Chúa, mà Đức Giêsu đã giao cho các tông đồ, cho Giáo Hội, nhằm “nhận dìm” (đấy là nghĩa chữ Hy Lạp baptizô) nhân loại trong tương quan tình yêu liên kết Chúa Cha, Chúa Con và Chúa Thánh Thần. “Dấu” rửa tội đúng là dấu Thánh giá; đó là “cuộc sống cho tha nhân”. Chúng ta được rửa tội nhân danh tình yêu. Chúng ta được “nhận dìm” trong nguồn tình yêu đó – Đấy là “chương trình” của Giáo hội.

Đôi khi người ta tự hỏi Đức Giêsu đã muốn sáng lập Giáo Hội nào? Chắc chắn, Đức Kitô đã không nghĩ đến nước Vatican, đến các vị Giám mục đội mão, đến những văn phòng hành chánh, những kiến trúc tôn giáo hay những nghi lễ trọng thể của Giáo hội, giống như những triều đình vua chúa ngày xưa.

Nói điều này để chúng ta đừng đóng khung Giáo Hội sống động trong những bộ mặt trần thế mà Giáo Hội đã có trong một số thời đại. Điều Đức Kitô muốn đó là “Tập hợp tất cả mọi người trong tình yêu” – Chúa là tình yêu – Chúa là cộng đồng những người thương yêu nhau tronh hiệp nhất của Chúa Thánh Thần – phải tìm điều cốt yếu của Giáo hội trong bản tính của Chúa Ba Ngôi.

Những người thấy tôi sốt sắng, tôi được “nhận dìm”, “được rửa tội” trong Chúa Ba Ngôi tình yêu, những người quan sát những nhóm mà tôi đang sống: Gia đình, nhóm làm việc với tôi, họ có thể cảm thấy “tôi đã được rửa tội nhân danh ai”?

Anh em hãy dạy bảo họ giữ những điều Thầy đã dạy cho anh em.

Đức Giêsu đã truyền dạy những điều răn nào? Đó là giới răn tình thương. “Người ta sẽ nhận các con là môn đệ của Thầy, ở điều này, nếu các con yêu thương nhau”. Không phải cứ được rửa tội là đủ – phải tỏ ra là “môn đệ” của Đức Giêsu bằng mọi hành động trong cuộc sống. Đối với đức Giêsu, giáo lý không phải là một bài phải học mà là một tập luyện sống “theo tình thương”

Và đây. Thầy ở cùng anh em mọi ngày cho đến tận thế.

Lời hứa “Thầy ở cùng” trên đây rất mạnh nghĩa. Cũng như trong tin mừng Thánh Gioan, ta đoán nhận ra trong lời phát biểu đó, cung cách của “Giavê”trong cựu ước. Hơn nữa, theo lối hành văn của người Sêmít, ở đây ta nhận thấy, để kết thúc Tin mừng của mình, Mát thêu đã lập lại tư tưởng đã đề cập ở đầu sách: “En-ma-nu-en: Thiên Chúa ở cùng chúng ta”. Khi báo tin cho Thánh Giuse( Mt 1,23), Thiên sứ đã nói con trẻ sẽ được gọi là En-ma-nu-en, vậy mà Thánh Giuse đã đặt tên Chúa là Giêsu: Nhưng trong dòng cuối của tin mừng, Thánh Mát thêu đã giải thích bí mật này: Đức Giêsu Phục sinh, chính là “Chúa ở cùng chúng ta”.

“Lạy đức Giêsu, tạ ơn Chúa”.

Giáo phận Nha Trang - Chú Giải

" Làm phép rửa cho họ, nhân danh Cha và Con và Thánh Thần "

BÀI TIN MỪNG: Mt 28, 16 - 20

1. Ý CHÍNH:

Qua đoạn Tin Mừng này, Mt ghi lại việc Chúa Giêsu, sau khi sống lại, đã hiện ra với 11 Tông đồ ở nơi đã được chỉ định trước để trao sứ mệnh rao giảng Tin Mừng và rửa tội cho muôn dân nhân danh Ba Ngôi Thiên Chúa.

2. SUY NIỆM:

1/ " Khi ấy, 11 môn đệ đi về Galilê, đến núi Chúa Giêsu đã chỉ trước ":

a ) Mười một môn đệ đi về Galilê, Việc này đã được Chúa Giêsu báo trước ( Mt 26, 32 ).

+ Và sau khi sống lại, Chúa đã nhờ các bà đạo đức đến thăm mộ Chúa, bảo cho các môn đệ phải trở về Galilê để gặp Người ( Mt 28, 10; Mc 16, 7 ).

+ Sự việc này nói lên tầm quan trọng đặc biệt của việc Chúa hiện ra với 11 Tông đồ lần này.

b ) Đến núi Chúa Giêsu đã chỉ trước: Núi là một trong những dấu hiệu mạc khải của Thiên Chúa, chứng tỏ uy quyền của Thiên Chúa, Chúa Giêsu hiện ra trên núi lần này giống như xưa Đức Giavê đã hiện ra với Môsê và dân Do thái trên núi Sinai để ban mười giới răn. Ở núi người ta nhận ra dễ dàng sự cao siêu huyền diệu của Thiên Chúa, núi còn là nơi gặp gỡ giữa Thiên Chúa và nhân loại: ( Xh 3, 1 - 5; 17, 9; 1, 1; 18, 42; 19, 8; 24, 12 - 18 ). Vì thế, Chúa sống lại, hiện ra trên núi, đó là một yếu tố chứng nhận, tuyên xưng Người là Thiên Chúa.

+ Riêng Mt, núi là nơi đặc biệt để Chúa tỏ mình ra: Chúa bị Satan cám dỗ ( Mt 4, 8 ), Chúa biến hình ( Mt 17, 1 ), Chúa trao quyền cho các Tông đồ ( Mt 28, 16 ). Ở đây không thấy nói đến tên của núi. Điều này chứng tỏ tính cách siêu việt, thiêng liêng của Chúa Giêsu, Người không bị gắn bó vào một chỗ nào nhất định, Người vượt mọi ràng buộc của vật chất.

2/ " Khi thấy Người, các ông thờ lạy Người, nhưng có ít kẻ còn hoài nghi ":

+ Các ông thờ lạy Người; Cử chỉ này biểu lộ:

- Tính cách oai nghi long trọng của lần hiện ra.

- Sự nhận thức trọn vẹn của các môn đệ đối với Chúa Giêsu là Thiên Chúa vì cử chỉ thờ lạy chỉ dành riêng cho Thiên Chúa. Cử chỉ này cũng giống như Tôma khi nhận ra Chúa Giêsu "Lạy Chúa tôi, lạy Chúa Trời tôi ".

+ Nhưng có ít kẻ còn hoài nghi:

- Chủ đích ở đây là cuộc gặp gỡ giữa Chúa Kitô và nhóm 11, nền tảng của Giáo Hội, nhưng có thể là có cả các môn đệ khác. Có ít kẻ trong số các môn đệ khác này khi đó còn hoài nghi về Chúa Giêsu phục sinh thì lần này cũng được chứng kiến: Sự có mặt của ít kẻ còn hoài nghi này càng làm cho sự hiện ra của Chúa lần này thêm quan trọng.

3/ " Chúa Giêsu tiến lại nói các ông rằng ":

a) " Mọi quyền năng trên trời dưới đất đã được ban cho Thầy ":

+ Biểu lộ quyền năng của Chúa Giêsu, quyền năng của một vị Thiên Chúa.

+ Quyền năng này là nền tảng cho việc rao giảng mà các môn đệ được nhận lãnh.

+ Ý nghĩa này cũng tương đương với ý nghĩa của câu Chúa Giêsu đã nói khi Người hiện ra trong nhà Tiệc ly: " Cũng như Cha đã sai Thầy, Thầy cũng sai các con " ( Ga 20, 21 ).

b) " Vậy các con hãy đi rao giảng cho muôn dân ":

+ Chữ " Hãy ": biểu bộ uy quyền của Chúa Kitô nghĩa là việc giảng dạy muôn dân là hậu quả tất nhiên của uy quyền mà Chúa Giêsu đã được.

+ Đi giảng dạy muôn dân: có nghĩa là để thâu nạp các môn đệ từ muôn dân.

+ Giảng Tin Mừng của Chúa Kitô để những người nghe có dịp trở nên môn đồ của Chúa Kitô.

+ Việc rao giảng này là công tác thứ nhất mà các Tông đồ phải thực hiện trong sứ mạng được trao phó.

c) " Làm phép rửa cho họ ":

Đây là công tác thứ hai trong sứ mạng được giao phó, đó là công tác thực hiện bí tích Rửa tội. Công tác này là thu nạp những người sau khi đã nghĩa giảng dạy Tin Mừng của Chúa Kitô được nhận vào làm môn đệ của Chúa Kitô qua bí tích Rửa tội.

d) " Nhân danh Cha và Con và Thánh Thần ":

Rửa tội nhân danh Ba Ngôi Thiên Chúa có nghĩa là được thánh hiến để thuộc trọn về Ba Ngôi.

Vì vậy việc Chúa Giêsu truyền làm phép Rửa tội là điều kiện cần thiết để nên môn đệ của Chúa Kitô.

h) " Giảng dạy họ tuân giữ mọi điều Thầy đã truyền ":

+ Câu này có nghĩa là các Tông đồ phải dạy những điều Chúa đã truyền dạy cho các ông, mà Chúa Thánh Thần sẽ nhắc lại hoặc sẽ bổ túc thêm khi Người đến. Điều này chứng tỏ các Tông đồ phải đem đức tin vào đời sống người nghe, giúp cho họ sống đức tin, thực hiện các việc làm luân lý như giữ các giới răn, sống đời ơn thánh, sống đời cầu nguyện... Câu này Chúa có ý mạnh về việc giúp cho người ta thực hiện đức tin sau khi đã được nhận đức tin.

+ Kiểu nói này khác với kiểu nói: " Hãy đi giảng dạy muôn dân ", kiểu nói trên nhằm vào khía cạnh khêu gợi đức tin lúc khởi đầu, tức là gợi đức tin nơi người nghe. Còn kiểu nói trên nhằm khía cạnh thực hành đức tin khi đã được đón nhận đức tin.

Hai kiểu nói trên đây của Chúa Giêsu cho chúng ta thấy tầm quan trọng của việc tông đồ truyền giáo và việc mục vụ của người tông đồ.

5/ " Và đây Thầy ở cùng các con mọi ngày cho đến tận thế ":

Để bảo đảm cho sứ mệnh và việc thi hành sứ mệnh của các Tông đồ, Chúa Giêsu hứa ở với các ông và Giáo Hội cho đến tận thế. Bây giờ là sự hiện diện của Người, nhưng khi Người đã về trời rồi thì tiếp theo đó là sự hiện diện của Chúa Thánh Thần. Chính Chúa Thánh Thần sẽ bảo đảm và sức mạnh thúc đẩy các Tông đồ can đảm lên đường thi hành sứ mệnh được trao phó.

+ Mọi ngày: Ở đây diễn tả sự liên tục không ngơi luôn luôn có sự hiện diện của Chúa và sự hiện diện này không bị ràng buộc bởi giới hạn nào.

+ Sự hiện diện liên tục của Chúa trong Giáo Hội biểu lộ ý nghĩa Giáo Hội thi hành sứ mệnh của mình là thi hành sứ mệnh đã được phát xuất từ uy quyền của Thiên Chúa.

+ Những danh từ dùng " Mọi quyền năng " " Muốn dân " " Mọi điều " ' Mọi ngày " đều diễn tả tính cách phổ quát của sứ mệnh tông đồ. Và vì vậy chúng ta thấy sứ mệnh của Giáo Hội không bị giới hạnh ở một ranh giới nào, nhưng là bao trùm toàn thể loại thụ tạo: Ở mọi thời trong mọi nơi và cho mọi người.

III. ÁP DỤNG:

A/ Áp dụng theo Tin Mừng:

1. Đặt bài Tin Mừng này vào ngày mừng lễ Chúa Ba Ngôi, Giáo Hội muốn cho chúng ta nhận thức rằng qua bí tích Rửa tội, chúng ta đã được thánh hiến cho Thiên Chúa Ba Ngôi, và vì vậy chúng ta phải xác định vị trí của mình về Thiên Chúa chứ không còn thuộc về thế gian nữa nên phải sống theo con cái sự sáng.

2. Sự sang trọng việc Chúa hiện ra lần này:

- Đến nơi đã được chỉ định, các môn đệ thờ lạy Người: Đã nói lên tầm quan trọng của nội dung: Trao ban sứ mạng Rao giảng - Rửa tội - Mục vụ cho các Tông đồ và cho Giáo Hội. Chúng ta cũng phải lấy làm quan trọng khi chúng ta góp phần vào việc tông đồ, truyền giáo và xây dựng Giáo Hội.

3. Sứ mệnh Chúa trao có tính cách phổ quát: Vì vậy việc tông đồ truyền giáo cũng như việc xây dựng Giáo Hội của chúng ta không được thu hẹp hay hạn chế xét theo thời gian, không gian hay đối tượng nào, nhưng là cho mọi người, ở mọi thời và trong mọi nơi.

B/ Áp dụng thực hành:

1/ Nhìn vào Chúa Giêsu:

a ) Để làm nổi bật tầm mức quan trọng của sự việc là trao sứ mệnh, Chúa Giêsu đẽ tạo bầu khí trang trọng khi hiện ra.

+ Muốn làm nổi bật tầm mức quan trọng của sự việc nào đó, chúng ta cũng phải tạo nên bầu khí thuận lợi cho tha nhân: Về thời giờ nơi chốn và tâm trạng con người... Vì thế việc chuẩn bị tinh thần và chuẩn bị bầu khí bằng cách trang hoàng các ngày lễ là điều kiện cần thiết để người ta đón nhận tinh thần của ngày lễ.

b ) Chúa Giêsu dựa vào quyền năng của mình để trao ban sứ mệnh cho các Tông đồ. Chúng ta trao cho ai công việc gì chúng ta cũng phải tạo điều kiện thuận lợi cho họ bằng sự chỉ dẫn, giúp đỡ, săn sóc, khích lệ...

2/ Nhìn vào các Tông đồ:

Chúa trao sứ mệnh cho các Tông đồ: Ngày nay sứ mệnh ấy còn tiếp tục trao lại cho chúng ta: Vậy hãy tha thiết làm tông đồ truyền giáo, dạy giáo lý tân tòng, dạy cho trẻ em, giúp giáo xứ, thánh hóa tha nhân.

ĐẠI CHỦNG VIỆN THÁNH GIUSE SÀI GÒN

Địa chỉ: Số 06, Tôn Đức Thắng, Quận 1, Tp. Hồ Chí Minh

Copyright © CHỦNG SINH KHÓA 10