Suy Niệm Lời Chúa |Chúa Nhật Tuần IV Mùa Chay - Năm A| Ga 9,1-41 | Lm Alfonso Nguyễn Quang Hiển-Gp Phú Cường

Bài đọc 1: 1Sm 16,1b.6-7.10-13a

“Đavit được xức dầu làm vua Israel”.

Trích sách Samuel quyển thứ nhất.

Trong những ngày ấy, Chúa phán cùng Samuel rằng: “Hãy đổ dầu cho đầy bình và lên đường. Ta sai ngươi đến nhà Isai dân thành Bêlem, vì Ta chọn một người con của ông ấy lên làm vua”.

Khi (họ) vào nhà, Samuel gặp ngay Eliab và nói: “Có phải người xức dầu của Chúa đang ở trước mặt Chúa đây không?” Và Chúa phán cùng Samuel: “Đừng nhìn xem diện mạo, vóc cao, vì Ta đã loại nó rồi. Ta không xem xét theo kiểu của con người, vì chưng con người nhìn xem bên ngoài, còn Thiên Chúa thì nhìn xem tâm hồn”. Isai lần lượt đem bảy đứa con mình ra trình diện với Samuel. Samuel nói với Isai: “Chúa không chọn ai trong những người này”. Samuel nói tiếp: “Tất cả con ông có bấy nhiêu đó phải không?” Isai đáp: “Còn một đứa út nữa, nó đi chăn chiên”. Samuel nói với Isai: “Ông hãy sai người đi gọi nó về, vì chúng ta không ngồi vào bàn ăn trước khi nó về”. Isai sai người đi tìm đứa con út. Đứa út này có mái tóc hoe, có đôi mắt xinh và gương mặt đẹp. Chúa phán: “Ngươi hãy chỗi dậy, xức dầu lên nó, vì chính nó đó”. Samuel lấy bình dầu ra, xức lên nó trước mặt các anh em, và Thánh Thần Chúa ngự trong Đavít từ ngày đó trở đi. Đó là lời Chúa.

Đáp ca: Tv 22,1-3a.3b-4.5.6

Đáp: Chúa chăn nuôi tôi, tôi chẳng thiếu thốn chi (c.1).

1) Chúa chăn nuôi tôi, tôi chẳng thiếu thốn chi; trên đồng cỏ xanh rì, Người thả tôi nằm nghỉ. Tới nguồn nước, chỗ nghỉ ngơi, Người hướng dẫn tôi; tâm hồn tôi, Người lo bồi dưỡng. – Đáp.

2) Người dẫn tôi qua những con đường đoan chính, sở dĩ vì uy danh Người. – Dù bước đi trong thung lũng tối, con không lo mắc nạn, vì Chúa ở cùng con. Cây roi và cái gậy của Ngài, đó là điều an ủi lòng con. – Đáp.

3) Chúa dọn ra cho con mâm cỗ, ngay trước mặt những kẻ đối phương; đầu con thì Chúa xức dầu thơm, chén rượu con đầy tràn chan chứa. – Đáp.

4) Lòng nhân từ và ân sủng Chúa theo tôi, hết mọi ngày trong đời sống; và trong nhà Chúa, tôi sẽ định cư cho tới thời gian rất ư lâu dài. – Đáp.

Bài đọc II: Ep 5,8-14

“Từ trong cõi chết, ngươi hãy đứng lên và Chúa Kitô sẽ chiếu sáng trên ngươi”.

Trích thư Thánh Phaolô Tông đồ gửi tín hữu Êphêxô.

Anh em thân mến, xưa kia anh em là sự tối tăm, nhưng bây giờ, anh em là sự sáng trong Chúa. Anh em hãy ăn ở như con của sự sáng, bởi vì hoa trái của sự sáng ở tại tất cả những gì là tốt lành, là công chính và chân thật. Anh em hãy nhận biết điều gì làm đẹp lòng Chúa, và đừng thông phần vào những việc con cái tối tăm không sinh lợi ích gì, nhưng phải tố cáo thì hơn. Vì chưng, việc chúng làm cách thầm kín, dầu có nói ra cũng phải hổ thẹn. Nhưng tất cả những việc người ta tố cáo, thì nhờ sự sáng mà được tỏ bày ra; vì mọi việc được tỏ bày, đều là sự sáng. Bởi thế, thiên hạ nói: “Hỡi kẻ đang ngủ, hãy thức dậy, hãy vùng dậy ra khỏi cõi chết, và Chúa Kitô sẽ chiếu sáng trên ngươi”. Đó là lời Chúa.

Câu xướng trước Tin Mừng Ga 8,12b

Chúa phán: “Ta là sự sáng thế gian, ai theo Ta, sẽ được ánh sáng ban sự sống”.

Tin mừng Chúa Giêsu Kitô theo thánh Gioan (Ga 9,1-41)

Khi ấy, Chúa Giêsu đi qua, thấy một người mù từ khi mới sinh. Môn đệ hỏi Người: “Thưa Thầy, ai đã phạm tội, anh này hay cha mẹ anh, khiến anh mù từ khi mới sinh?” Chúa Giêsu đáp: “Không phải anh cũng chẳng phải cha mẹ anh đã phạm tội, nhưng để công việc của Thiên Chúa tỏ ra nơi anh. Bao lâu còn ban ngày, Ta phải làm những việc của Đấng đã sai Ta. Đêm đến không ai có thể làm việc được nữa. Bao lâu Ta còn ở thế gian, Ta là sự sáng thế gian”. Nói xong, Người nhổ xuống đất, lấy nước miếng trộn thành bùn, rồi xoa bùn trên mắt người ấy và bảo: “Anh hãy đến hồ Silôê mà rửa” (chữ Silôê có nghĩa là được sai). Anh ta ra đi và rửa, rồi trở lại thì trông thấy được. Những người láng giềng và những kẻ xưa kia từng thấy anh ta ăn xin đều nói: “Đó chẳng phải là người vẫn ngồi ăn xin sao?” Có kẻ nói: “Đúng hắn!” Lại có người bảo: “Không phải, nhưng là một người giống hắn”. Còn anh ta thì nói: “Chính tôi đây”. Họ hỏi anh: “Làm thế nào mắt anh được sáng?” Anh ta nói: “Người mà thiên hạ gọi là Giêsu đã làm bùn xức mắt tôi và bảo: Ngươi hãy đến hồ Silôê mà rửa. Bấy giờ tôi đi, tôi rửa và tôi trông thấy”. Họ lại hỏi: “Ngài ở đâu?” Anh thưa: “Tôi không biết”. Họ liền dẫn người trước kia bị mù đến với những người biệt phái, lý do tại Chúa Giêsu hoà bùn và chữa mắt cho anh ta lại nhằm ngày Sabbat. Các người biệt phái cũng hỏi anh ta do đâu được sáng mắt? Anh đáp: “Ngài đã xoa bùn vào mắt tôi, tôi đi rửa và tôi được sáng mắt”. Mấy người biệt phái nói: “Người đó không phải bởi Thiên Chúa, vì không giữ ngày Sabbat”. Mấy kẻ khác lại rằng: “Làm sao một người tội lỗi lại làm được những phép lạ thể ấy?” Họ bất đồng ý kiến với nhau. Họ liền quay lại hỏi người mù lần nữa: “Còn anh, anh nói gì về người đã mở mắt cho anh?” Anh đáp: “Đó là một tiên tri”. Nhưng người Do Thái không muốn tin anh đã mù và đã được khỏi trước khi đòi cha mẹ anh đến. Họ hỏi hai ông bà: “Người này có phải là con hai ông bà mà ông bà bảo bị mù từ khi mới sinh không? Do đâu mà bây giờ nó lại trông thấy?” Cha mẹ y thưa rằng: “Chúng tôi xác nhận đây chính là con chúng tôi, và nó đã bị mù từ khi mới sinh. Nhưng làm sao mà bây giờ nó trông thấy, và ai đã mở mắt cho nó thì chúng tôi không biết. Nó khôn lớn rồi, các ông hãy hỏi nó, nó sẽ tự thưa lấy”. Cha mẹ anh ta nói thế bởi sợ người Do Thái, vì người Do Thái đã bàn định trục xuất khỏi hội đường bất cứ ai dám công nhận Chúa Giêsu là Đấng Kitô. Chính vì lý do này mà cha mẹ anh ta nói: “Nó khôn lớn rồi, xin các ông cứ hỏi nó”. Lúc ấy người Do Thái lại gọi người trước kia đã mù đến và bảo: “Anh hãy tôn vinh Thiên Chúa! Phần chúng ta, chúng ta biết người đó là một kẻ tội lỗi”. Anh ta trả lời: “Nếu đó là một người tội lỗi, tôi không biết; tôi chỉ biết một điều: trước đây tôi mù và bây giờ tôi trông thấy”. Họ hỏi anh: “Người đó đã làm gì cho anh? Người đó đã mở mắt anh thế nào?” Anh thưa: “Tôi đã nói và các ông đã nghe, các ông còn muốn nghe gì nữa? Hay là các ông cũng muốn làm môn đệ Ngài chăng?” Họ liền nguyền rủa anh ta và bảo: “Mày hãy làm môn đệ của người đó đi, còn chúng ta, chúng ta là môn đệ của Môisen. Chúng ta biết Thiên Chúa đã nói với Môisen, còn người đó chúng ta không biết bởi đâu mà đến”. Anh đáp: “Đó mới thật là điều lạ: người đó đã mở mắt cho tôi, thế mà các ông không biết người đó bởi đâu. Nhưng chúng ta biết rằng Thiên Chúa không nghe lời những kẻ tội lỗi, mà hễ ai kính sợ Thiên Chúa và làm theo ý Chúa, thì kẻ đó mới được Chúa nghe lời. Xưa nay chưa từng nghe nói có ai đã mở mắt người mù từ khi mới sinh. Nếu người đó không bởi Thiên Chúa thì đã không làm được gì”. Họ bảo anh ta: “Mày sinh ra trong tội mà mày dám dạy chúng ta ư?” Rồi họ đuổi anh ta ra ngoài. Chúa Giêsu hay tin họ đuổi anh ta ra ngoài, nên khi gặp anh, Người liền bảo: “Anh có tin Con Thiên Chúa không?” Anh thưa: “Thưa Ngài, nhưng Người là ai để tôi tin Người?” Chúa Giêsu đáp: “Anh đang nhìn thấy Người và chính Người đang nói với anh”. Anh ta liền nói: “Lạy Ngài, tôi tin”, và anh ta sấp mình thờ lạy Người. Chúa Giêsu liền nói: “Chính vì để luận xét mà Ta đã đến thế gian hầu những kẻ không xem thấy, thì được xem thấy, và những kẻ xem thấy, sẽ trở nên mù”. Những người Biệt phái có mặt ở đó liền nói với Người: “Thế ra chúng tôi mù cả ư?” Chúa Giêsu đáp: “Nếu các ngươi mù, thì các ngươi đã không mắc tội; nhưng các ngươi nói ‘Chúng tôi xem thấy’, nên tội các ngươi vẫn còn”. Đó là lời Chúa.

Suy niệm:

Chúa nhật thứ IV Mùa Chay theo truyền thống được gọi là Chúa nhật Hồng – Laetare, nghĩa là “Hãy vui lên!”. Với lời mở đầu của Ca nhập lễ hôm nay, trích từ Isaia: “Hãy vui mừng với Giêrusalem, hãy vì Thành Đô mà hoan hỷ, hỡi tất cả những người yêu mến Thành Đô!” (Is 66,10), Hội Thánh mời gọi chúng ta vui mừng vì hành trình Mùa Chay đã đi được nửa chặng đường, và ánh sáng Phục Sinh đang dần ló rạng. Các bài đọc hôm nay xoay quanh một chủ đề rất sâu sắc: ánh sáng và sự mù tối. Không chỉ là mù lòa thể lý, mà còn là mù lòa tâm hồn mà chúng ta cần hết sức cảnh giác trước sự mù lòa thứ hai này.

Trong bài đọc thứ I, khi Samuel đến nhà ông Isai để tìm người Chúa chọn làm vua. Samuel và Isai tưởng rằng người con đầu lòng cao to mạnh mẽ sẽ được chọn, hay ít ra là các anh em đang hiện diện ở đó. Nhưng không, Thiên Chúa nói: “Con người nhìn theo vẻ bề ngoài, còn Thiên Chúa nhìn thấu tâm hồn.” Người được chọn lại là đứa út trong nhà, cậu bé chăn chiên có mái tóc hoe, đôi mắt xinh và gương mặt đẹp, mà sau này chúng ta biết đến là Vua Đavít.

Điều này nhắc chúng ta rằng Thiên Chúa nhìn thấy điều con người không thấy. Ngài không đánh giá con người theo vẻ bề ngoài như tiếng nói, địa vị, giàu sang hay thành công, nhưng nhìn vào tâm hồn và tấm lòng của họ. Trong cuộc sống, con người thường dễ mắc sai lầm khi chỉ nhìn bề ngoài. Ta dễ dàng gắn nhãn, xét đoán và kết luận về người khác chỉ qua một vài điều mình thấy.

Câu chuyện Tin mừng hôm nay kể về việc trong lúc đi ngang qua, Chúa Giêsu cảm động khi thấy một người mù bẩm sinh, và Người chủ động đưa ra sáng kiến chữa lành cho anh. Các môn đệ thấy vậy hỏi Người: “Thưa Thầy, ai đã phạm tội khiến người này sinh ra đã bị mù, anh ta hay cha mẹ anh ta?” Có lẽ chúng ta cũng cùng suy nghĩ như các môn đệ, và rồi dễ dán nhãn theo kiểu “trông mặt mà bắt hình dong”. Câu hỏi này phản ánh một quan niệm phổ biến trong xã hội: đau khổ, bất hạnh trong cuộc sống là hình phạt vì tội lỗi. Nhưng Chúa Giêsu nghiêm túc chỉ dạy cho các môn đệ hãy bác bỏ quan niệm một cách võ đoán về nhân quả của tội như thế. Người tách biệt rõ ràng điều bất hạnh và án phạt, sự đau khổ và tội lỗi. Qua đó, Người giúp chúng ta nhận ra cho dẫu cuộc sống và tình trạng của con người ta có tồi tệ như thế nào đi chăng nữa, đó lại là cơ hội để Thiên Chúa bày tỏ quyền năng của Ngài.

Có một số người, sáng ngủ dậy thấy mặt nổi mụn hoặc gặp vết côn trùng cắn thì thấm chút nước bọt buổi sáng thoa lên cho mụn mau lặn đi, hết vết nổi mẫn ngứa hoặc vết thương bị trầy mau lành. Khoa học đời sống cũng có nói sáng dậy uống một ly nước ấm trước khi súc miệng sẽ tốt cho đường ruột vì nước miếng sáng sớm đi xuống bao tử giúp cho đường ruột tiêu diệt vi khuẩn có hại. Song, cách Chúa Giêsu lấy nước miếng trộn với đất thành bùn xức vào mắt người mù và bảo anh đi rửa ở hồ Silôê để khi anh trở lại thì liền nhìn thấy, lại diễn tả như một cuộc sáng tạo mới, một khởi đầu mới cho người mù.

Và phép lạ không chỉ dừng lại ở đôi mắt thể lý, mà quan trọng hơn là hành trình khiến đôi mắt tâm hồn của anh nhận được ánh sáng đức tin diễn ra từng bước một.  Marchadour quảng diễn rằng người khiếm thị kia phải trải qua một hành trình dài trước khi khẳng định đức tin mình vào Chúa Giêsu. Trước tiên, anh tin người đối diện trước mặt anh là một người tốt lành, một đại ân nhân, dần dần là người thánh thiện được Chúa sai đến, là Đấng Kitô, sau nữa là Thiên Chúa. Và khi gặp lại Chúa, như lời thẩm vấn mà một dự tòng cần tuyên xưng đức tin trước khi chịu phép Rửa Tội: “Anh có tin Con Thiên Chúa là Đấng mà anh đang nhìn thấy Người và chính Người đang nói với anh?” Anh đáp lại không chút do dự bằng lời tuyên xưng “Lạy Ngài, tôi tin”, và còn bằng cử chỉ “sấp mình thờ lạy Người”. Từ đó, một người từng mù lại trở thành người thấy rõ nhất vì nhận ra Thiên Chúa, trong khi xung quanh anh, có những người có mắt mà như mù.

Trước những điều kỳ diệu Chúa Giêsu thực hiện, có người thì tò mò như những người láng giềng, người khác thì bất đồng ý kiến như những người trong xã hội hay đem chuyện người ta bàn tán ở hàng quán, lại có người sợ liên lụy chẳng hạn như ba mẹ anh mù tránh né trả lời sự chất vấn vì sợ người Do Thái trục xuất họ, còn có người lại như những người Biệt Phái có địa vị tôn giáo và am hiểu Kinh Thánh. Nhưng họ không nhận ra Thiên Chúa đang ở trước mặt mình nên cật lực phản đối, và còn bàn định trục xuất khỏi hội đường bất cứ ai dám công nhận Chúa Giêsu là Đấng Kitô.

Lm. Carôlô Hồ Bạc Xái cho biết, để thấy rõ, chỉ một đôi mắt sáng chưa đủ, bởi vì không chỉ có mỗi một thứ bệnh mù là mù đôi mắt, mà còn nhiều thứ bệnh mù khác do nhiều nguyên nhân khác :

Tính ích kỷ làm ta mù không thấy nhu cầu của tha nhân

Tính vô cảm làm ta mù không thấy những việc ta đã làm đau lòng tha nhân.

Tính tự phụ làm ta mù không thấy tha nhân cũng có nhân phẩm như mình.

Tính kiêu căng làm ta mù không thấy khuyết điểm của mình.

Những thành kiến làm ta mù không thấy sự thật.

Sự hối hả làm ta mù không thấy vẻ đẹp của vũ trụ chung quanh.

Khuynh hướng duy vật làm ta mù không thấy những giá trị thiêng liêng.

Sự hời hợt làm ta mù không thấy giá trị thật của con người và khiến ta hay lên án.

Những sự mù loà tâm hồn ấy khiến đôi khi ta tưởng mình rất sáng suốt, nhưng thật ra tâm hồn lại đang tối tăm. Trong đời sống thường ngày, chúng ta có thể mắc nhiều dạng “mù lòa” như vậy. Cho nên, lời thánh Phaolô Tông đồ nhắn nhủ trong thư gửi tín hữu Êphêsô (Ep 5,8-14) vẫn còn thức tỉnh các tín hữu sống sao cho phù hợp với cách ăn nếp ở: “Anh em hãy ăn ở như con của sự sáng, bởi vì hoa trái của sự sáng ở tại tất cả những gì là tốt lành, là công chính và chân thật.”

Có một câu chuyện kể rằng: Một ngày nọ, một người đàn ông đi dạo trong công viên. Ông nhìn thấy một cậu bé đang ngồi trên ghế với tấm bảng ghi: “Tôi bị mù. Xin hãy giúp tôi.” Người đàn ông đi ngang qua thấy trước mặt cậu bé chỉ có vài đồng xu, ông dừng lại, lật tấm bảng lại và viết thêm vài dòng rồi đặt lại chỗ cũ. Sau đó ông rời đi.

Đến chiều, ông quay lại. Lúc này chiếc hộp đã đầy tiền.

Cậu bé hỏi: “Ông đã viết gì trên bảng của tôi vậy?”

Người đàn ông trả lời: “Tôi chỉ viết lại điều cháu đã viết… nhưng theo cách khác.”. Rằng “Hôm nay là một ngày đẹp trời… nhưng tôi không thể nhìn thấy.” Câu nói ấy khiến mọi người đi ngang nhìn thế giới bằng đôi mắt của cậu bé.

Đôi khi chúng ta nhìn thấy mọi thứ, nhưng lại không nhận ra vẻ đẹp của cuộc sống, không nhận ra ân sủng của Thiên Chúa, không nhận ra nỗi đau của người khác. Đó cũng là một dạng mù lòa của tâm hồn.

Giờ đây, mỗi người chúng ta hãy tự hỏi lòng mình:

+ Tôi có đang đóng mắt trước những điều Chúa muốn chỉ cho tôi không?

+ Tôi có đang nhìn người khác bằng thành kiến không?

+ Tôi có đang tưởng mình thấy rõ, nhưng thật ra lại mù trước Thiên Chúa không?

Hôm nay, Chúa Giêsu vẫn đi ngang qua cuộc đời mỗi người chúng con, như Người đã đi ngang qua người mù năm xưa. Người muốn mở mắt cho con: không chỉ đôi mắt thể lý, mà còn đôi mắt của tâm hồn. Ước gì con cũng có thể nói với Chúa như người mù trong Tin Mừng: “Lạy Ngài, con tin.” Và con tin, khi ánh sáng của Chúa chiếu vào tâm hồn, con sẽ nhìn thấy Thiên Chúa trong cuộc đời mình qua ân sủng Chúa không ngừng tuôn đổ trong từng giây phút sống của con, và nhận ra Chúa nơi những người mà con gặp gỡ  để biết sống mối tương quan thiện hảo với anh chị em xung quanh. Amen.