Chương trình tông đồ hè của Dòng Mến Thánh Giá Hà Nội đào tạo đời sống Kitô hữu cho các thiếu nữ

Năm 1670, Đức cha Pierre Lambert de La Motte, Đấng sáng lập Dòng Mến Thánh Giá, đã viết rằng một trong những nhiệm vụ chính của các nữ tu là “dạy cho phụ nữ những điều họ cần biết” (Luật Tiên khởi, Chương III: Những nhiệm vụ của Hội dòng). Hơn 350 năm sau, Hiến chương Hội dòng nhấn mạnh: “Các nữ tu ưu tiên phục vụ cách vô vị lợi các phụ nữ và giới trẻ trong các lĩnh vực giáo dục, xã hội, y tế, luân lý và đức tin” (Hiến chương Dòng Mến Thánh Giá, Điều 4). Trung thành với những giáo huấn này, các nữ tu Dòng Mến Thánh Giá đã tổ chức chương trình kéo dài ba tuần trong tháng Sáu, với sự tham gia của gần 100 thiếu nữ đến từ các giáo xứ thuộc Tổng Giáo phận Hà Nội và các giáo phận khác. Chương trình không chỉ giúp các em đào sâu đức tin, mà còn phát triển những đức tính giúp các em chu toàn vai trò của mình trong gia đình, Giáo hội và xã hội.

Những đức tính của người phụ nữ Việt Nam

Truyền thống văn hóa đòi hỏi người phụ nữ Việt Nam phải giữ bốn đức tính: Công (siêng năng làm việc), Dung (dung mạo ưa nhìn), Ngôn (lời nói đúng mực) và Hạnh (phẩm hạnh đạo đức). Chương trình hè với các nữ tu Dòng Mến Thánh Giá không chỉ gìn giữ những đức tính này theo cách hiểu truyền thống, mà còn diễn giải lại dưới ánh sáng Tin Mừng, nhằm đào tạo các thiếu nữ Việt Nam trở thành những môn đệ Kitô hữu trưởng thành, những công dân có trách nhiệm và những người lãnh đạo tương lai trong Giáo hội.

Theo truyền thống Nho giáo, Công đòi hỏi người phụ nữ phải giỏi may vá, nấu ăn, chu đáo chăm sóc chồng con và gia đình bằng việc giữ nhà cửa sạch sẽ, ngăn nắp. Các nữ tu diễn giải lại chữ Công dưới nhãn quan Kitô giáo, qua việc giúp các em phát triển những kỹ năng thực hành, nghệ thuật và phụng vụ như nấu ăn, cắm hoa, điều khiển ca đoàn, âm nhạc, múa và các bộ môn nghệ thuật. Những kỹ năng này giúp các em trưởng thành, phục vụ và đảm nhận vai trò hướng dẫn cách hiệu quả trong giáo xứ và Giáo hội.

Vẻ đẹp của tâm hồn và tinh thần

Theo cách hiểu truyền thống của người Việt, Dung là vẻ đẹp bên ngoài, sự đoan trang, cách ứng xử lịch thiệp và nét duyên dáng. Tuy nhiên, chữ Dung theo tinh thần Kitô giáo chú trọng vẻ đẹp nội tâm và phẩm giá con người — vẻ đẹp của tâm hồn và tinh thần. Dung là một khái niệm khuyến khích các thiếu nữ sống đạo đức, khiêm nhường, hy sinh cho người khác, bác ái, thông tuệ, dí dỏm, quảng đại, hành động vì hòa bình và công lý, cũng như sống vị tha.

Vì thế, các nữ tu không cho rằng diện mạo bên ngoài là điều không quan trọng, nhưng nhấn mạnh vẻ đẹp nội tâm, nhằm khuyến khích các em biểu lộ dung nhan tốt đẹp của Thiên Chúa và Giáo hội qua những việc lành.

Ngôn được thể hiện qua lời nói dịu dàng, tôn trọng và việc sử dụng ngôn từ lịch sự. Những lời con người sử dụng trong đời sống hằng ngày đóng vai trò quan trọng trong cách trao đổi thông tin và giao tiếp với nhau. Chương trình tông đồ hè nhấn mạnh đức tính Ngôn cho các thiếu nữ trong mối liên hệ với giáo huấn của Giáo hội.

Các nữ tu dạy rằng lời nói đúng mực được thể hiện qua việc dùng tiếng nói của mình để nói sự thật, loan báo Tin Mừng, cổ võ hòa bình và công lý, kêu gọi mọi người sống bác ái và bảo vệ những người bị gạt ra bên lề. Để đào tạo các em về những kỹ năng này, các nữ tu cho các em thực hành nói trước công chúng, tư duy phản biện, giao tiếp, đối thoại trong tinh thần tôn trọng và lắng nghe. Bên cạnh đó, các nữ tu cũng tận dụng những tiến bộ công nghệ để hướng dẫn các em sử dụng không gian mạng như một phương tiện loan báo Tin Mừng, thay vì như một nơi để chỉ trích người khác.

Lời mời gọi bước theo Đức Kitô

Theo truyền thống, người phụ nữ đức hạnh trong xã hội Việt Nam thể hiện chữ Hạnh qua việc làm một người vợ chung thủy và một người mẹ tốt. Trong khi đó, các nữ tu diễn giải lại chữ Hạnh như lời mời gọi sống đời môn đệ Đức Kitô, lãnh đạo trong tinh thần phục vụ và nên thánh.

Vì thế, các nữ tu khuyến khích các thiếu nữ thực hành đức tính này bằng việc sống đức tin sâu sắc qua cầu nguyện, tham dự Thánh lễ, suy niệm Lời Chúa và viếng thăm những địa điểm gắn với các Thánh Tử đạo Việt Nam. Phẩm hạnh đạo đức phải bén rễ trong đời sống thiêng liêng và được thể hiện qua lòng hiếu thảo, tình yêu đối với Giáo hội, đời sống môn đệ tốt lành và sự quan tâm đến những người túng thiếu.

Dưới ánh sáng Tin Mừng

Qua chương trình tông đồ hè này, các nữ tu hướng dẫn các thiếu nữ thực hành bốn đức tính của người phụ nữ cách rộng mở và sâu sắc hơn nhờ Tin Mừng. Những đức tính ấy không chỉ chuẩn bị cho các em bước vào đời sống gia đình, mà còn khuyến khích và đào tạo các em trở thành những Kitô hữu tốt, biết cộng tác với người khác để phục vụ tha nhân và Giáo hội.

Khi khép lại, chương trình hè đã mang đến cho các em niềm vui và ý nghĩa, đồng thời trang bị những kiến thức giúp các em tiếp tục học hỏi và làm chứng cho tình yêu Thiên Chúa trong môi trường gia đình, giáo xứ và học đường.

Chương trình tông đồ hè của các nữ tu Dòng Mến Thánh Giá cho thấy việc loan báo Tin Mừng không loại bỏ truyền thống, nhưng biến đổi văn hóa từ bên trong để Tin Mừng có thể bén rễ. Qua việc diễn giải lại những đức tính của người phụ nữ Việt Nam dưới ánh sáng Tin Mừng, các nữ tu giúp chuẩn bị cho các thiếu nữ không chỉ trở thành những người con, người vợ và người mẹ tốt, mà còn trở thành những người lãnh đạo Kitô hữu trung thành, mang tinh thần phục vụ, tích cực tham gia vào đời sống và sứ mạng của Giáo hội, bất kể Thiên Chúa mời gọi các em đón nhận ơn gọi nào.

Nguồn: vaticannews.va